دتکتور دودی مکنده AVA مدل QUARTAS-300r

دتکتور دودی مکنده AVA QUARTAS-300r یک سیستم تشخیص بسیار زودهنگام دود از نوع Single Zone Aspirating Smoke Detector است. AVA این مدل را برای پروژه‌هایی طراحی کرده که به حساسیت بالا، شبکه نمونه‌برداری گسترده‌تر و خروجی‌های رله قابل برنامه‌ریزی نیاز دارند، اما ارتباط شبکه‌ای RS-485 و Modbus RTU جزو الزامات پروژه نیست.

QUARTAS-300r به‌صورت مداوم هوا را از نقاط نمونه‌گیری مکش می‌کند. سپس دستگاه نمونه هوا را از فیلتر عبور می‌دهد و ذرات موجود در آن را داخل محفظه تشخیص حساس بررسی می‌کند. این روش به سیستم اجازه می‌دهد نشانه‌های اولیه دود را پیش از افزایش قابل توجه غلظت آن شناسایی کند.

در بخش Ordering Information کاتالوگ، AVA نسخه QUARTAS-300r را به‌صورت «Single pipe ASD, Relay only» معرفی می‌کند. در مقابل، QUARTAS-300s نسخه Network است. بنابراین نباید امکانات RS-485 و Modbus RTU را در مشخصات 300r درج کرد.

برای آشنایی بیشتر با ساختار یکپارچه تجهیزات حفاظتی ساختمان می‌توانید سایر سیستم‌ها و تجهیزات اعلام حریق ایمن سازه وزین را نیز بررسی کنید. همچنین برای مطالعه فناوری Aspirating Smoke Detection، صفحه رسمی دتکتورهای دودی مکنده AVA PREVENT یک مرجع خارجی معتبر است.

QUARTAS-300r چیست؟

دتکتور دودی مکنده AVA QUARTAS-300r یک دتکتور مکنده تک‌زون است. برخلاف دتکتور دود نقطه‌ای که برای رسیدن دود به سنسور به حرکت طبیعی هوا وابسته است، این دستگاه هوا را به‌صورت فعال از شبکه Sampling Pipe جمع‌آوری می‌کند.

Aspirator داخلی، نمونه هوا را از نقاط مشخص‌شده به داخل دستگاه می‌کشد. Flow Sensor جریان هوا را کنترل می‌کند و High Sensitivity Smoke Detector ذرات دود را تحلیل می‌کند.

این معماری برای پروژه‌هایی اهمیت زیادی دارد که تشخیص زودهنگام حریق می‌تواند از خسارت سنگین جلوگیری کند.

فناوری Blue LED در QUARTAS-300r

AVA در خانواده QUARTAS-300 از یک High-Power Blue LED به‌عنوان منبع نور تشخیص استفاده می‌کند.

طول موج نور آبی حدود 470 نانومتر است. این طول موج نسبت به ذرات کوچک دود واکنش خوبی نشان می‌دهد؛ بنابراین دستگاه می‌تواند ذراتی را که در مراحل اولیه حریق ایجاد می‌شوند، سریع‌تر تشخیص دهد.

این ویژگی برای Very Early Warning Fire Detection اهمیت ویژه‌ای دارد.

سایت رسمی AVA نیز فناوری Blue LED را به‌عنوان یکی از فناوری‌های کلیدی خانواده QUARTAS معرفی می‌کند و حساسیت بالای آن را برای تشخیص ذرات کوچک دود توضیح می‌دهد.

اصل تشخیص Forward Light Scattering

QUARTAS-300r از فناوری Forward Light Scattering Mass Detection استفاده می‌کند.

ذرات دود هنگام ورود به محفظه تشخیص، نور LED را پراکنده می‌کنند. دستگاه مقدار نور پراکنده‌شده را تحلیل می‌کند و بر اساس آن غلظت دود را محاسبه می‌کند.

AVA در کنار این روش از طراحی Large Volume Three-Dimension Detection نیز بهره می‌گیرد. این ساختار حجم بیشتری از سیگنال پراکنده‌شده را جمع‌آوری می‌کند و به سیستم اجازه می‌دهد غلظت واقعی ذرات موجود در هوا را دقیق‌تر ارزیابی کند.

محدوده تشخیص دود QUARTAS-300r

یکی از مهم‌ترین مزایای این مدل، محدوده حساسیت گسترده آن است.

کاتالوگ QUARTAS-300 همین مقادیر را برای خانواده 300 اعلام می‌کند.

محدوده 0.005 تا 20% obs/m برای Alarm Sensitivity به طراح امکان می‌دهد سطح حساسیت را با ریسک واقعی محیط هماهنگ کند.

چهار سطح هشدار مستقل

QUARTAS-300r چهار سطح Alarm دارد:

کاربر می‌تواند برای هر سطح، تأخیر بین صفر تا 60 ثانیه تعریف کند.

این ساختار به طراح اجازه می‌دهد یک سناریوی مرحله‌ای ایجاد کند. برای مثال، Alert می‌تواند هشدار اولیه را فعال کند، سپس Action سطح جدی‌تری را نشان دهد و Fire-1 و Fire-2 فرمان‌های اصلی سیستم را اجرا کنند.

در نتیجه، اپراتور فقط با دو وضعیت Normal و Fire روبه‌رو نیست و می‌تواند روند افزایش دود را مرحله‌به‌مرحله دنبال کند.

الگوریتم Smart Smoke Level یا SSL

AVA برای QUARTAS از الگوریتم Smart Smoke Level استفاده می‌کند.

SSL پس از روشن‌شدن دستگاه، سطح طبیعی ذرات محیط را بررسی می‌کند. سپس سیستم این فرایند را به‌صورت 24 ساعته و در تمام روزهای سال ادامه می‌دهد.

الگوریتم میانگین Background Particle Level را محاسبه می‌کند و آن را به‌عنوان نقطه مرجع در نظر می‌گیرد.

این روش به دستگاه کمک می‌کند تغییر واقعی سطح دود را از وضعیت عادی محیط تفکیک کند. در نتیجه، سیستم عملکرد پایدارتر و احتمال هشدار مزاحم کمتری خواهد داشت.

ظرفیت شبکه لوله نمونه‌برداری

QUARTAS-300r ظرفیت بیشتری نسبت به QUARTAS-200r برای شبکه Sampling Pipe ارائه می‌کند.

این مشخصات در دیتاشیت QUARTAS-300 درج شده‌اند.

بنابراین این مدل برای پروژه‌هایی که به شبکه لوله بلندتر یا نقاط نمونه‌برداری بیشتری نیاز دارند، ظرفیت مناسب‌تری نسبت به سری 200 ارائه می‌کند.

تعداد Sampling Hole براساس EN54-20

AVA برای کلاس‌های مختلف EN54-20 تعداد زیر را اعلام می‌کند:

کاتالوگ تأکید می‌کند که مهندس باید تعداد واقعی نقاط، طول شبکه و Transport Time را طبق Design Manual محاسبه کند.

بنابراین حداکثر 32 نقطه نمونه‌برداری به معنی امکان استفاده بدون محاسبه طراحی نیست.

استفاده از AvaFlow برای طراحی شبکه

AVA ابزار AvaFlow را برای محاسبه Air Sampling Pipe Network معرفی می‌کند.

این ابزار در محاسبه پارامترهایی مانند:

• Maximum Transport Time
• Sampling Hole Sensitivity
• ساختار شبکه نمونه‌برداری

به طراح کمک می‌کند.

در نتیجه، طراحی سیستم ASD فقط به انتخاب مدل دستگاه محدود نمی‌شود. عملکرد واقعی QUARTAS-300r به طراحی صحیح لوله‌ها و Sampling Holeها وابسته است.

مساحت تحت پوشش QUARTAS-300r

در بخش فارسی کاتالوگ، AVA برای مدل Q300 مساحت تحت پوشش 750 متر مربع را اعلام کرده است.

با این حال، مهندس نباید فقط بر اساس Coverage تصمیم بگیرد.

پارامترهای زیر نیز باید بررسی شوند:

• کلاس حساسیت EN54-20
• طول لوله
• تعداد نقاط نمونه‌گیری
• Transport Time
• شرایط HVAC
• جریان هوای محیط
• محل نقاط Sampling

پنل سه‌کاره Control / Display / Programmer

QUARTAS-300r یک پنل سه‌کاره روی بدنه دارد.

این رابط سه عملکرد را در یک مجموعه ارائه می‌کند:

Display Mode، Programmer Mode و Control Mode.

این ویژگی به تکنسین اجازه می‌دهد بدون تجهیزات پیچیده جانبی، وضعیت دستگاه را مشاهده کند و عملیات اصلی را انجام دهد.

Display Mode

در Display Mode، کاربر اطلاعات لحظه‌ای سیستم را مشاهده می‌کند.

اطلاعات قابل نمایش شامل موارد زیر هستند:

• Smoke Value
• Normalized Flow Value
• Flow Raw Value
• Active Events
• Event Codes

پنل همچنین یک Smoke Bargraph بیست‌قسمتی دارد.

چهار Fire Alarm Indicator نیز وضعیت‌های Alert، Action، Fire-1 و Fire-2 را نمایش می‌دهند.

علاوه بر آن، چهار Fault Indicator برای Detector، Flow، System و Auxiliary در اختیار کاربر قرار دارند.

Programmer Mode

در Programmer Mode، تکنسین می‌تواند تنظیمات اصلی دستگاه را مدیریت کند.

برای نمونه، کاتالوگ به تنظیم Alarm Threshold و برخی پارامترهای عملکردی اشاره می‌کند.

این قابلیت فرآیند Commissioning و تنظیم دستگاه را ساده‌تر می‌کند.

Control Mode

Control Mode فرمان‌های مهم عملیاتی را ارائه می‌دهد.

این فرمان‌ها شامل موارد زیر هستند:

• Reset
• Isolate
• De-Isolate
• Silence
• LED Test

بنابراین تکنسین می‌تواند بسیاری از عملیات سرویس و تست را مستقیماً از روی Front Panel اجرا کند.

برای حفظ عملکرد تجهیزات در طول عمر پروژه، اجرای برنامه منظم سرویس و نگهداری سیستم‌های اعلام حریق نیز اهمیت زیادی دارد.

هفت خروجی Relay قابل برنامه‌ریزی

QUARTAS-300r دارای هفت Relay Output قابل برنامه‌ریزی است.

Rating هر Relay برابر:

2A @ 30VDC

اعلام شده است.

این ویژگی در مدل 300r اهمیت ویژه دارد؛ زیرا AVA این نسخه را Relay Only معرفی می‌کند.

طراح می‌تواند رله‌ها را برای ارسال وضعیت Alarm، Fault یا سایر فرمان‌های موردنیاز پروژه تنظیم کند.

چهار ورودی GPI

دستگاه چهار General Purpose Input قابل برنامه‌ریزی دارد.

AVA کاربردهای مختلفی را برای GPI در نظر گرفته است:

• Reset
• Isolate
• Silence
• Test
• Scan
• Mains Fault
• Battery Fault
• Power Fault
• Sensitivity Mode 1
• Sensitivity Mode 2
• User Defined Inputs

این ورودی‌ها امکان تعامل بیشتر QUARTAS-300r با تجهیزات خارجی را فراهم می‌کنند.

QUARTAS-300r شبکه RS-485 ندارد

این نکته باید در صفحه محصول کاملاً شفاف باشد.

دیتاشیت AVA بخش Communication را با عبارت:

Communication (300s Model)

معرفی می‌کند.

قابلیت‌های RS-485 Network، اتصال تا 250 دستگاه، Built-in Repeater، فاصله 1.2 کیلومتر و Modbus RTU همگی به نسخه 300s تعلق دارند.

در بخش Ordering Information نیز:

QUARTAS-300s = Single pipe ASD, Network

و:

QUARTAS-300r = Single pipe ASD, Relay only

درج شده است.

بنابراین نسبت‌دادن RS-485 یا Modbus به QUARTAS-300r از نظر فنی صحیح نیست.

تفاوت QUARTAS-300r و QUARTAS-300s

در نتیجه، QUARTAS-300r زمانی انتخاب مناسبی است که پروژه به خروجی‌های Relay نیاز داشته باشد اما معماری Network داخلی AVA ضروری نباشد.

ثبت 183,000 رویداد

دتکتور دودی مکنده AVA QUARTAS-300r ظرفیت ثبت:

183,000 Event

را دارد.

دستگاه می‌تواند انواع رویدادهای زیر را ذخیره کند:

• Alarm
• Fault
• Operation
• Smoke
• Flow
• Auxiliary Gas Sensors

این قابلیت برای عیب‌یابی و بررسی تاریخچه سیستم اهمیت بالایی دارد.

اپراتور می‌تواند سابقه Alarm یا Flow Fault را بررسی کند و علت مشکلات احتمالی را سریع‌تر پیدا کند.

مانیتورینگ جریان هوا

در یک سیستم ASD، فقط Smoke Detection اهمیت ندارد. شبکه Sampling نیز باید سالم باقی بماند.

QUARTAS-300r از Heat Mass Detection برای Flow Monitoring استفاده می‌کند.

دستگاه:

• Pipe Flow را روی 100% Normalize می‌کند.
• Flow High را تشخیص می‌دهد.
• Flow Low را تشخیص می‌دهد.
• Flow Detection Sensitivity قابل تنظیم دارد.

این قابلیت می‌تواند تغییر غیرطبیعی جریان هوا را به‌عنوان Fault شناسایی کند.

اجزای داخلی QUARTAS-300r

نقشه Internal Structure کاتالوگ اجزای اصلی دستگاه را مشخص می‌کند.

این معماری تمام اجزای اصلی یک سیستم ASD تک‌زون را داخل یک محفظه جمع می‌کند.

مشخصات الکتریکی

این اعداد مستقیماً از دیتاشیت QUARTAS-300 استخراج شده‌اند.

مهندس باید جریان مصرفی را هنگام انتخاب منبع تغذیه و ظرفیت Backup Battery در نظر بگیرد.

شرایط محیطی

AVA بین Ambient Operating Temperature و Tested Range تفاوت قائل شده است. بهتر است این دو مقدار در صفحه محصول نیز جداگانه نوشته شوند.

ابعاد و وزن

با وجود ظرفیت بیشتر شبکه Sampling، QUARTAS-300r ابعاد جمع‌وجوری دارد.

تفاوت QUARTAS-300r با QUARTAS-200r

اگر پروژه به نسخه Relay Only نیاز داشته باشد، انتخاب میان 200r و 300r بیشتر به ظرفیت شبکه نمونه‌برداری بستگی دارد.

بنابراین QUARTAS-300r ظرفیت بیشتری برای شبکه‌های گسترده‌تر دارد.

کاربردهای QUARTAS-300r

فناوری Aspirating Smoke Detection برای فضاهایی اهمیت زیادی دارد که تشخیص زودهنگام حریق نقش حیاتی دارد.

نمونه‌هایی از این محیط‌ها عبارت‌اند از:

• اتاق سرور
• مراکز داده
• اتاق برق
• مراکز کنترل
• بایگانی
• فضاهای فنی حساس
• محیط‌های دارای تهویه قوی

کاتالوگ AVA نیز ASD را برای محیط‌های حساس و Critical Space معرفی می‌کند.

برای مقایسه با سایر تجهیزات حفاظتی می‌توان مجموعه تجهیزات اعلام حریق ISV Kala را نیز بررسی کرد.

چرا QUARTAS-300r برای پروژه Relay-Based مناسب است؟

همه پروژه‌ها به شبکه اختصاصی RS-485 احتیاج ندارند.

گاهی کنترل پنل یا سیستم مانیتورینگ پروژه فقط وضعیت Alarm و Fault را از طریق Dry Contact دریافت می‌کند. در چنین شرایطی، هفت خروجی Relay قابل برنامه‌ریزی QUARTAS-300r می‌توانند ارتباط موردنیاز را فراهم کنند.

بنابراین نسخه 300r ساختار تشخیص پیشرفته QUARTAS-300 را حفظ می‌کند، اما بخش ارتباط شبکه‌ای مدل s را حذف می‌کند.

اطلاعات بیشتر از سازنده AVA

برای مطالعه فناوری Aspirating Smoke Detection و خانواده محصولات سازنده می‌توانید به صفحه رسمی ASD شرکت AVA PREVENT مراجعه کنید. AVA در این صفحه خانواده QUARTAS و فناوری تشخیص Blue LED را معرفی کرده است.

همچنین پروفایل رسمی AVA PREVENT سابقه توسعه محصولات Aspirating Smoke Detection این شرکت را ارائه می‌کند.

این دو لینک خارجی برای صفحه محصول ارزش بیشتری از لینک‌های عمومی دارند؛ زیرا مستقیماً به سازنده و فناوری ASD مربوط هستند.

سوالات متداول QUARTAS-300r

QUARTAS-300r چیست؟

یک Single Zone Aspirating Smoke Detector از نوع Relay Only است.

حساسیت Alarm چقدر است؟

از 0.005 تا 20% obs/m.

محدوده تشخیص Smoke چقدر است؟

0.001 تا 25% obs/m.

چند سطح Alarm دارد؟

چهار سطح Alert، Action، Fire-1 و Fire-2.

حداکثر طول Linear Pipe چقدر است؟

75 متر.

حداکثر Branched Pipe چقدر است؟

120 متر.

حداکثر تعداد Sampling Hole چقدر است؟

در Class C تا 32 نقطه.

آیا RS-485 دارد؟

خیر. این قابلیت به QUARTAS-300s تعلق دارد.

آیا Modbus RTU دارد؟

خیر. کاتالوگ Modbus را برای 300s Model ذکر می‌کند.

چند Relay دارد؟

7 Relay قابل برنامه‌ریزی.

چند ورودی GPI دارد؟

4 ورودی قابل تنظیم.

Event Log چقدر ظرفیت دارد؟

183,000 رویداد.

ولتاژ دستگاه چیست؟

24±4.8V DC.

IP Rating چیست؟

IP51.

ابعاد دستگاه چیست؟

216×201×92 میلی‌متر.

وزن آن چقدر است؟

2.5 کیلوگرم.

جمع‌بندی

دتکتور دودی مکنده AVA QUARTAS-300r یک راهکار Relay-Based برای Very Early Warning Smoke Detection است. این سیستم از فناوری Blue LED، Forward Light Scattering، الگوریتم Smart Smoke Level و چهار سطح Alarm استفاده می‌کند.

QUARTAS-300r شبکه Sampling تا 120 متر، حداکثر 32 نقطه نمونه‌گیری در Class C، هفت خروجی Relay، چهار GPI و حافظه 183 هزار Event ارائه می‌دهد.

تفاوت کلیدی این مدل با QUARTAS-300s در بخش Communication قرار دارد. نسخه 300r Relay Only است و RS-485 و Modbus RTU ندارد. همین ویژگی آن را برای پروژه‌هایی مناسب می‌کند که ارتباط Dry Contact و Relay برای آن‌ها کفایت می‌کند.

برای تکمیل طراحی پروژه، بررسی راهکارهای اعلام حریق ایمن سازه وزین در کنار منابع تخصصی AVA PREVENT می‌تواند اطلاعات فنی و اجرایی بیشتری در اختیار طراح قرار دهد.